Afiş
Sempozyumun Amacı ve Önemi
İlk yerleşimin M.Ö. 13000 yıllarına kadar uzanan Kars ilimiz, tarihsel süreçte Kalkolitik, Eski Tunç Çağı, Erken Demir Çağ kültürleri ile Urartu, İskit, Kimmer, Pers, Roma, Arsaklı, Sasani, Emevi Abbasi, Bizans, Bagratlı, Selçuklu, Saltuklu, Moğol, Gürcü, Karakoyunlu, Akkoyunlu, Osmanlı, Rusya gibi devletlerinin siyasi hâkimiyetlerine girmiştir. 11. yüzyılda Kaşgarlı Mahmut eserlerinde, Kars adının ‘deve ve koyun yününden yapılan elbise’, Karsak isminin ise ‘derisinden kürk yapılan bozkır tilkisi’ anlamına geldiğinden söz etmektedir. Kentin ismiyle ilgili bir diğer teori ise, M.Ö. 130-127 yıllarında Kafkaslardan gelerek Kars çevresine yerleşen ve bir Türk boyu olan Karsak’lardan geldiği yönündedir.
Tarihi milattan öncesine dayanan bu tarihi şehir birçok kavme de yurtluk etmiştir. Günümüzde Kars topraklarında başta Yerli, Kürt, Terekeme (Karakalpak) ve Azeri olmak üzere az sayıda Malakan ve Dukhobor gibi toplulukların yaşaması da birçok kavime beşiklik etiğinin en iyi kanıtıdır. Aynı zamanda bu çeşitlilik, şehrin ilmi yönüne tesir ederek burada âlimlerin ve edebiyatçıların yetişmesine zemin hazırlamıştır.
İncelediğimiz kadarıyla Karslı âlimler: Tâlib Hoca-zâde İshâk Necîb Karsî, Dâvud b. Mehmed Karsî, Şems ed-dîn İbrâhîm Karsî, Velî ed-dîn b. Muhammed Karsî, Muhammed b. Alî Muhammed Karsî, Osmân b. Dâvûd b. Mehmed Karsî, Hâcî Dâvud Karsî, Hâcibî Karsî, el-Karsi, Davud b. Muhammed, Dâvud el-Karsî (Muhammed) v.d; Tefsir, Kıraat, Hadis, Fıkıh, Tasavvuf gibi ilimlerden; Felsefe, Mantık, Dil-Edebiyat ve Tarihe kadar birçok alanda eserler sunmuşlardır. Karslı âlimlerin yanı sıra Muhammed Said b. Hüseyin Karsi, Mahmûd b. Osman Karsî, Hüseyin Ahmed Karsî, Salih b. İbrahim Karsî, Karsî Mehmed Hilmî, Halil b. Salih Karsî, Ahmed b. Mahmud Karsi v.d. Karslı müstensihler de bulunmaktadır. Karslı âlimler ve müstensihler tarafından telif edilen eserlerin bir kısmı Osmanlı Türkçesi ile yazıldığı gibi önemli bir kısmı Arapça ve Farsça olarak kaleme alınmıştır. Ayrıca bir âlimin birden fazla alanda eser telif edildiği görülebilmektedir.
Edebiyat alanında da Kars şehri önemli sîmalar yetiştirmiştir. Aşıklık geleneğini de ve âşıkları da Kars’ın edebiyat havzası içerisinde düşünmek gerekir. Bu anlamda, Karslı Zülâlî, Taşdan (Özdemirli), Ceyhûnî, Çıldırlı Âşık Şenlik (Suhara 1853-1913), Kağızmanlı Hıfzı, Zarşatlı Sadık, Posoflu Fakîrî, Güftâdî, Ardahanlı Mazlûmî, Garib Usta, Kağızmanlı Esmânî, Ardahanlı Sarı Hakkı Efendi, Şavşatlı İsmail Hakkı (1828–1907), Kazımbeyoğlu Hüseyin Bey, Şerifoğlu Âşık İsmail, Sefil Âşık, Remzi, Hakîkî (Rabatlı Hakkı), Kağızmanlı Âşık Cevlânî, Güftârî, Ali, Kadı Ahmed Efendi, Âşık Celil, Fırat (Derviş Usta), Âşık Kahraman, Güregelli Mirza Kahraman, Tiflisli Âşık Nebî, Saraç Sadık Usta, Sefîlî (Ağaoğlu Eşref), Orta Hanak Köylü Ahmed Mazlûmî (Mazlûmî Hoca), Efkârî, Redif Taburu Binbaşısı Yusuf Fedâî Efendi (1830–1908), Kağızman’ın Toprakkale Mahalleli Âşık Yusuf Sezâyî, Noksânî (d. 1857), Abbas Dilir (d.1881), Karslı Gazimahmudoğulları’ndan Hafız Kurban (Yurtseven) (1892–1914), Kağızman’ın Toprakkale Mahallesi Kılayakuboğlu Hafız Recep Hıfzî (1883–1918), Çıldır’ın Karavel Köyü’nden Mollamustafaoğlu Kâmil (Erdoğan) Ağa (1857–1944), Çıldır Karapapak Türkler’inden Kul Ahmed, Sefîlî (Kuşoğlu Mehmed Efendi) (d.1882), Mahzûnî (Molla Dursun Türk) (d.1871), Selim Oluklu Köyü’nden Havâsî Mahlaslı Âşık Dursun (d.1886), Bardız Güreşken Köyü’nden Gedikoğulları’ndan Âşık Mustafa Nihânî (d.1889), Kağızmanlı Âşık Sezâyî, Ardahan’ın Büyük Nakalaköylü Balcıoğulları?ndan Müftü Tevfik (Balcı) Efendi (1874-1943), Aşkaleli Sadâyî, Çamışlı Köylü Cemal (Turan) Hoca (1883–1957), Sarıkamış Katranlı Köyü’nden Yunus, Selim?in Oluklu Köyü’nden Mehmed Ali İkrâmî (1890–1923), Selim’in Oluklu Köyü?nden Çepni Oymağından Karadedeoğullarından Zemînî (Berdeş Usta) (Tatarhan) (d.1883) gibi isimler ön plana çıkmaktadır. Tarihî kayıtlara göre bilinen en eski Karslı şair Baykan’dır. Son dönemde divan sahibi Hacı Mehmed Rıfat ile Süleyman Şâdi’yi de özellikle belirtmek gerekir.
Serhat şehrimizin barında yetişen ve aynı zamanda şehrimizi ilmi yönden gelişmesine katkı sağlayan ilim, fikir ve sanat insanların biyografilerini, eserlerini, düşünce sistemlerini gün yüzüne çıkarmayı planlamaktayız. Bu plan doğrultusunda Karslı âlimlerin eserlerini ve düşünce sistemlerini; akademik yönden teorik ve pratik olarak analiz etmeyi, toplumsal yönden ise bireylerin manevi yönlerine tesir etmeyi amaçlamaktayız. Bu sempozyumda Karslı âlimleri anlamayı ve açıklamayı hedeflerken ileriye dönük de Kafkasya alimleri anlamayı ve açıklamayı yönelik çalışmalar yapmayı ve aynı zamanda Kafkasya alimleri üzerine yapılacak bilimsel çalışmalarımızla daha sonraki bilimsel çalışmalara öncülük etmeyi amaçlamaktayız. Bu bakımdan sempozyumun amacına ulaşmasında katkı sağlayacak tüm bilimsel tebliğlere açık olduğumuzu bildiririz.
Tanıtım Metni
Değerli Araştırmacılar ve Katılımcı Adayları,
Serhat şehri Kars’ta 18.11.2022 tarihinde online (çevrimiçi) olarak düzenlenecek olan ve Türkiye, Azerbaycan, Kosova, İran, Bulgaristan, Kuzey Makedonya, Mısır, Suriye ve Özbekistan gibi ülkelerden katılımcıların sunum yapacağı II. Uluslararası Kars Alimleri Sempozyumu’nu sizlere duyurmaktan onur duyuyoruz.
Katılımcıların yarısından fazlasının yabancı ülke vatandaşlarından olması hususu ile YÖK Üniversiteler Arası Kurul doçentlik ve akademik teşvik kriterlerini sağlayan sempozyumumuzda, bu yıl ki temamız “KAFKASYA’DAN KARS’A İLMÎ VE EDEBÎ MİRAS” dır. Sunumların Kafkasya ve Kars’ta İlim ve Edebiyat ekseninde olması tercih sebebidir. Sunumlar Türkçe, Arapça veya İngilizce yapılabilmektedir. Sempozyum bildirileri ISBN’li Tam Bildiriler Kitabında 2022 yılı içinde ücretsiz olarak yayınlanacaktır. Ayrıca sunumları müteakiben katılımcıların mail adreslerine uluslararası katılım sertifikaları gönderilecektir. Katılım ücretsizdir.
Başvurularınızı kafkasharakani36@gmail.com adresine 1 Kasım 2022 saat 23.59’a kadar özet metinlerinizi göndererek yapabilirsiniz. Özet metinlerin kabul edilmesi halinde gönderilecek olan kabul mektubu ile kongreye katılım sağlayabilirsiniz.
Telefon: (+90532 055 3224)